Phủ teflon (sơn teflon) là gì, khác nhựa teflon đặc ở đâu và chảo teflon có độc không

Phủ teflon (còn gọi là sơn teflon) là phun một lớp PTFE rất mỏng lên bề mặt kim loại như đáy chảo, khuôn, con lăn rồi nung cho bám, để mặt kim loại đó chống dính. Nhựa teflon đặc ở dạng tấm, ống, cây là loại khác: cả khối là PTFE, gia công được theo cỡ.

Phủ teflon là gì và làm như thế nào

Phủ teflon là công đoạn đưa một màng PTFE lên mặt chi tiết kim loại. Chi tiết được làm sạch, phun lớp phủ, rồi nung để màng bám chặt vào kim loại. Thứ tạo ra là một lớp bề mặt mỏng, còn thân chi tiết vẫn là thép hay nhôm như ban đầu.

Vật liệu ở lớp ngoài cùng là PTFE, cùng họ polyme với nhựa teflon đặc. Bản chất hoá học của PTFE được giải thích riêng trong bài PTFE là gì. Điểm cần nhớ ở đây là cách dùng: lớp phủ đem tính chống dính của PTFE đến những chi tiết mà bản thân chúng phải làm bằng kim loại, như chảo, khuôn nướng hay trục con lăn.

Việc phủ do xưởng sơn phủ chuyên làm, cần buồng phun và lò nung. Website nhuateflonptfe.net không nhận sơn phủ, chỉ bán PTFE đặc theo kích thước. Chi tiết nào cần chống dính mà làm được bằng nhựa nguyên khối thì đi theo hướng PTFE đặc.

Lớp phủ teflon khác nhựa teflon đặc ở đâu

Khác biệt đầu tiên là phần chịu lực. Lớp phủ teflon nằm trên kim loại, kim loại gánh tải, lớp phủ chỉ lo bề mặt. Nhựa teflon đặc thì tự đứng được: tấm, ống, cây tự chịu tải, tự cách điện, tự làm bề mặt trượt trong cả bề dày.

Tiêu chí	Lớp phủ teflon	Nhựa teflon đặc
Hình thức	Màng rất mỏng trên kim loại	Khối PTFE nguyên: tấm, ống, cây
Vật liệu bên dưới	Kim loại (chảo, khuôn, con lăn)	Không có, cả khối là PTFE
Cách tạo ra	Phun rồi nung cho bám	Gia công từ khối: cưa, tiện, phay, cắt CNC
Đặt hàng theo	Chi tiết kim loại gửi đi phủ	Cỡ: độ dày tấm, phi cây, phi ống
Khi mòn hoặc xước	Lộ kim loại bên dưới, mất chống dính	Bề mặt vẫn là PTFE, mòn dần từ ngoài vào
Làm việc liên tục	Theo hướng dẫn của đơn vị phủ	-180°C đến 260°C
Gia công sau khi có	Không mài tiện lớp phủ được vì rất mỏng	Tiện, phay, cắt được tới kích thước cần
Dùng làm	Chống dính cho bề mặt kim loại	Gioăng, vòng đệm, tấm trượt, ống, cách điện
Website nhận	Không	Có, bán theo kích thước
Điểm nóng chảy tinh thể của PTFE	327°C (cùng một vật liệu)	327°C

Khi cần một chi tiết bằng PTFE chứ không chỉ một mặt chống dính, kho có tấm teflon cắt theo cỡ và cây teflon để tiện thành bạc, vòng, con trượt. Danh sách việc PTFE đặc làm được nằm trong bài teflon dùng để làm gì.

• Cần chống dính cho mặt kim loại có sẵn: chảo, khuôn, con lăn, phễu thép. Đây là việc của lớp phủ, gửi xưởng sơn phủ.
• Cần một chi tiết trượt, đệm kín, cách điện: tấm, vòng, bạc cắt từ PTFE đặc, đặt theo độ dày hoặc phi.
• Cần lót kín giữa hai mặt bích: gioăng cắt từ tấm PTFE, không phải lớp phủ.
• Cần ống dẫn hóa chất: ống PTFE đặc, thành ống do nhựa tạo nên, không phải màng phủ trong lòng ống kim loại.

Chảo phủ teflon có độc không

Trong dải -180°C đến 260°C, PTFE trơ và không gây vấn đề; nhà sản xuất tấm PTFE mô tả chính vật liệu này là không độc với cơ thể. Rủi ro nằm ở quá nhiệt và gia công nóng, không nằm ở việc chạm vào bề mặt PTFE bình thường.

Quá nhiệt là điểm cần tránh. Từ trên 260°C, PTFE mềm dần, không giữ được hình dạng và không còn ở trạng thái an toàn khi vận hành. Nếu bị đốt nóng hơn nữa, vật liệu phân huỷ và sinh khói độc. Vì vậy chảo, khuôn hay ống phủ PTFE phải được giữ dưới 260°C, và khu vực dùng ở nhiệt cao cần thông gió.

Gia công cũng có quy tắc riêng. Không cắt PTFE bằng laser, dao nhiệt hay mài tốc độ cao khi không có hút gió. Cắt nguội bằng cưa, dao, tiện, phay hoặc tia nước thì không gặp vấn đề nhiệt. Hàn hay cắt dây nhiệt vẫn có thể làm, miễn là có hút gió tại chỗ.

Về hàng của kho: lô PTFE hiện có chưa kèm giấy FDA, nên không ghi chứng nhận cho thực phẩm. Chi tiết nào cần tiếp xúc thực phẩm hoặc dược thì phải kiểm giấy theo từng lô khi đặt hàng. Bản đen pha than và PTFE độn cũng không dùng cho thực phẩm, dược. Với chảo chống dính bán sẵn, website không có số đo riêng để nêu, nên thông tin về chảo cần lấy từ hướng dẫn của hãng làm chảo.

Lớp phủ teflon chịu nhiệt bao nhiêu độ

PTFE đặc làm việc liên tục trong dải -180°C đến 260°C. Lớp phủ dùng cùng loại polyme nên bị giới hạn cùng trần đó; con số cụ thể của từng lớp phủ còn tuỳ hệ sơn và cách nung, và không được đẩy qua 260°C, do đơn vị phủ công bố.

Mốc nhiệt của PTFE	Giá trị	Ý nghĩa khi dùng
Làm việc liên tục	-180°C đến 260°C	Dải dùng thường xuyên của PTFE đặc, từ -180°C tới 260°C
Giới hạn thấp	-180°C	Đầu lạnh của dải làm việc
Trần làm việc	260°C	Trên mức này vật liệu mềm dần
Nóng chảy tinh thể	327°C	Không phải mức làm việc ngắn hạn
Cắt nguội	Cưa, dao, tiện, phay, tia nước	Không phát sinh nhiệt đáng kể
Cắt nóng	Laser, dao nhiệt, mài tốc độ cao	Chỉ làm khi có hút gió
Quá nhiệt	Trên 260°C	Giữ nhiệt trong dải, thông gió khu lắp

Con số 327°C hay bị hiểu nhầm. Đó là điểm nóng chảy tinh thể của PTFE, không phải mức chịu được trong thời gian ngắn. Từ trên 260°C vật liệu đã mềm dần, tức là còn cách 327°C khá xa mà hình dạng đã không giữ được. Thiết bị cần chạy nóng hơn mức này nên xét tới vật liệu khác; bài nhựa chịu nhiệt đặt PTFE cạnh các loại nhựa còn lại.

Câu hỏi thường gặp về phủ teflon